Waarom dierenwelzijns boeken?

Stichting Stem voor Dieren wil dierenmishandeling terug dringen. Wij zijn ervan overtuigd dat een van de mogelijkheden hiertoe is, kinderen bewust maken van de werkelijke behoeftes van dieren. Kinderen leren hoe je met dieren hoort om te gaan, hoe je ze het best kunt optillen en wanneer je ze met rust moet laten. Kinderen houden over het algemeen van dieren, toch gaat er veel mis als kleine huisdieren in kinderhanden terecht komen. Door onhandigheid en onwetendheid en het spartelen van kleine huisdieren zoals een konijn, cavia, tamme rat, gerbil, hamster of muis, vallen huisdieren vaak onnodig op de grond. Vooral konijnen hebben kwetsbare achterpootjes met dunnen botten die snel breken. Cavia's zijn niet lenig en vallen als een baksteen naar beneden met veel nare gevolgen. In onze boeken zien kinderen door de ogen van de jongen Valentijn en zijn bijzondere Oom Omke Drommer hoe je het best met kleine huisdieren kunt omgaan en hoe je ze op de juiste manier kunt optillen. De boeken zijn geen belerende dierenverzorgings boeken maar spannende en ontroerende verhalen over een stadsjongen met zijn plattelands oom. 

Op een subtiele manier leren kinderen spelenderwijs wat dieren nodig hebben en waarom.

Verder op deze pagina vindje wat voorbeelden uit de praktijk waar het fout gegaan is. Deze verhalen zijn waar gebeurd en geven aan hoe belangrijk het is dat wij kinderen normen en waarden bijbrengen ten aanzien van dieren.

Dierenarts Ad Helder die 25 jaar lang een dierenarts praktijk had in Leiden vertelt in een interview zijn ervaringen met 'onhandige kinderhandjes' en over dat sommige mensen hun dieren gewoon niet goed verzorgen. Wij van Stem voor Dieren denken dat ook bij volwassenen, onwetendheid een grote rol speelt in deze context. Mocht je vragen hebben over de boeken of over andere dierenzaken dan kun je Nancy mailen naar Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien.
 

Interview met de heer Ad Helder, voormalig Leidsch dierenarts. Maart 2012.

SvD: Wat vind u van het feit dat kinderen een huisdier krijgen van hun ouders?

Dierenarts: Ik ben zelf niet tegen het nemen van een huisdier, mits ze door ouders en kinderen goed voor worden verzorgd en dat ouders hun kinderen leren hoe je hoort om te gaan met een dier en hoe je het hoort op te tillen. Mochten ouders zelf niet precies weten hoe een huisdier goed te verzorgen dan kunnen ze het best en dierenarts raadplegen. Ook is het belangrijk dat ouders en kinderen kennis van de leefruimte van het dier, de juiste voeding etc.

Svd: Vanaf welke leeftijd is het verantwoord een kind een huisdier te geven?

Dierenarts: Het verschilt per kind vanaf welke leeftijd het verantwoord is een huisdier te krijgen, ook is het soort dier van belang. Wanneer een gezin een hond heeft, is 9 a 10 jaar bijvoorbeeld de juiste leeftijd om je kind te leren de hond zelfstandig uit te laten. Het is verstandig om als ouder de eerste keren zelf mee te gaan. Ouders moeten kinderen bewust maken van de verantwoordelijkheid die zij dragen wanneer ze een hond uitlaten. Erg belangrijk is de hond een gedragscursus te laten volgen om hem/haar een stuk gehoorzaamheid bij te brengen. Leuk is om dit samen met je kind te doen.

Vanaf 7 jaar kunnen kinderen een stukje verantwoordelijkheid dragen voor een konijn of een knager zoals een cavia, tamme rat, muis of hamster.
Ouders moeten die verantwoordelijkheid nooit geheel aan kinderenoverlaten. Kinderen zijn vluchtig, hebben een druk sociaal leven en zijn leerplichtig. Het vergeten van de verzorging van een huisdier is niet denkbeeldig.  

Als ouders geen tijd hebben om toezicht te houden op het dier en geen tijd hebben om kinderen te leren hoe om te gaan met het huisdier, dan is het beter om geen huisdier nemen. In de praktijk heb ik vaak gezien dat het diertje toch verwaarloosd wordt na verloop van tijd, kinderen kijken er niet meer naar om.

SvD:  Welk advies kunt u geven met betrekking tot de aanschaf van een huisdier?

Dierenarts: Wanneer je een klein huisdier wilt kopen, ga naar een goede fokker.

Ook help je eenzame dieren door er een uit een asiel te nemen. Met een hond en kat ligt dat iets anders dan met een klein huisdier. De achtergrond van de hond of kat is niet altijd duidelijk. Ik heb respect en waardering voor iemand die een dier uit het asiel haalt, maar je moet goed weten waar je aan begint. Er is soms heel weinig bekend over een dier en je moet de tijd nemen om te trainen en de hond goed te leren kennen. Wel geven veel asielen tegenwoordig een rapport mee van de hond of de kat waarin staat welk karakter het dier heeft en wat zijn/haar achtergrond is.

SvD: Is het belangrijk om bij de aanschaf van de hond je eerst te verdiepen in het ras dat bij iemand past of bij de (gezins) situatie waarin de nieuwe eigenaar zich bevindt?

Dierenarts: Ja, heel belangrijk. Als je een hond aanschaft, kijk dan goed naar je eigen leefsituatie en naar het type hond. Ik adviseerde, voor zover bekend met de achtergrond van de mensen, mensen in de praktijk ook welk ras wel verstandig was om te nemen en welke niet.

Een voorbeeld uit de praktijk: een vader, moeder en dochter kwamen bij mij met een labrador pup van een half jaar oud. De hond gromde en trok zijn lip op. Ik zei tegen het gezin dat ze het best op een puppycursus  konden gaan en de pup consequent opvoeden, anders zou het wel eens helemaal verkeerd kunnen gaan als de hond volwassen zou zijn. Het gezin kon zich dit nauwelijks voorstellen, want ze hadden al goede ervaringen met hun andere hond. Ze hebben de puppycursus niet gedaan. Toen de hond een maand of 9 was, was de hond onhandelbaar en onbetrouwbaar, ook bij mij in de praktijk. Mensen hadden ook geen overwicht. Toch wilden de mensen de honden houden. Toen de hond nog geen jaar oud was, beet de hond het oor van de dochter (16 jaar) eraf tijdens het knuffelen met de hond.

Je moet honden goed opvoeden en altijd consequent zijn. Sommige rassen zoals pitbulls, herders en doberman pinchers hebben een liefdevolle maar strakke hand nodig om ze goed in een gezin te kunnen laten functioneren. 

SvD: Heeft u in de praktijk gevallen gezien van mishandeling of verkeerd omgaan met het dier en zo ja, is dat verschil te zien?

Dierenarts: Ja, je ziet aan de mensen en aan het dier wanneer het gaat om mishandeling of verkeerd omgaan met het dier. In het geval van mishandeling zijn de mensen onverschillig, soms asociaal, soms zijn het verslaafde mensen. Ze zijn inconsequent met het dier en trekken te hard aan de riem, terwijl er geen aanleiding voor is. Ook is er sprake van overvoedde honden en katten.

Kinderen kun je leren hoe ze met dieren horen om te gaan. Dat deed ik in mijn prakrijk ook wel.

Wanneer bleek dat een kind zijn/haar knaagdier of konijn verkeerd optilde dan  gaf ik dit wel aan op een subtiele manier hoe ze het beter konden doen. In tegenstelling tot veel volwassenen, nemen kinderen deze adviezen goed aan.

SvD:  Kunt u concrete voorbeelden geven van wat voor problemen voorkomen bij huisdieren?

Dierenarts:  Ja. Een voorbeeld is wanneer kinderen gaan rondlopen met het konijn of niet goed vasthouden. Dan bestaat het gevaar dat ze vallen. Konijntjes zijn heel kwetsbaar en kunnen dan de achterpootje (s) breken. Ik heb dit veel gezien.

Een ander probleem dat ik regelmatig zag, was overgewicht bij katten en honden.

Ook besteedde ik veel aandacht aan goede voeding voor de kleinere huisdieren. Konijnen en cavia’s  hebben hele gevoelige darmen. Als het eenmaal van streek is, bijv. door fruit, kost het vaak veel moeite om weer goed te krijgen. Als een cavia diarree blijft houden, worden zijn kansen met de dag kleiner dat ze nog beter worden. Het gevolg van het verkeerd voedsel is dat de konijnen en cavia’s zachte ontlasting krijgen en dit blijft hangen onder de staart. Dit trekt vliegen aan en deze vliegen leggen eitjes in de ontlasting waaruit larven komen. Ik heb vreselijke dingen gezien zoals konijnen die van binnen opgegeten werden door de larven. Hygiëne en goede stevige voeding is daarom van levensbelang.

SvD:  Komen er wel eens problemen voor bij het gebit van een  cavia waar mensen niet goed op letten?

Dierenarts: Jazeker. De hoektanden van de cavia kunnen te ver doorgroeien. Het is belangrijk deze op tijd te knippen. Dit kun je zelf doen met een tandenknipper of door een dierenarts laten doen.

Als de tanden van de cavia niet voldoende afslijten en het wordt niet op tijd gezien, dan groeien de kiezen ook te ver door, omdat deze elkaar niet meer goed raken. Als je dan de hoektanden op een gegeven moment knipt, dan sluiten de kiezen niet meer goed. Dus kun je ook knippen, maar het is allemaal niet prettig voor het dier. Knippen is niet pijnlijk, als je goed knipt maar het is wel vervelend.

SvD: Welke tips zou u meegeven aan ouders bij het aanschaffen van een dier?

Dierenarts: Het advies aan ouders is: lees je goed in over het soort dier, bekijk de omstandigheden  thuis (hoe leef ik, wat wil ik, zijn er kinderen, hoe woon ik. Grote hond/kleine hond, langharige hond/kortharig, welk ras past bij me etc. realiseer je je dat je de rest van het leven van je huisdier verantwoordelijk bent voor zijn welzijn, elke dag opnieuw. Ten slotte: neem minimaal 2 dieren. Huisdieren zijn heel sociaal en worden eenzaam wanneer zij veel alleen zitten. Dit geldt ook in hoge mate voor konijnen en knagers, iets dat mensen veeal niet weten!
 

SvD: wij van stichting Stem voor Dieren zin dit jaar begonnen met het schrijven van dierenwelzijnsboeken voor kinderen. Op een verhalende, spannende manier leren wij kinderen hoe je het beste met je huisdier kunt omgaan en wat het nodig heeft. Denkt u dat dit kan bijdragen aan een betere wereld voor dieren?  

Dierenarts: Ik weet zeker dat wanneer je kinderen jong bewust maakt van hun verantwoordelijkheid voor huisdieren en dieren in het algemeen, dat er langzaam een generatie zal ontstaan die respectvol en liefdevol met dieren zal omgaan.

Zo denken wij van Stem voor Dieren er ook over. Bewustzijn begint bij de basis, bij begrip, bij kinderen en bij leren hoe het in elkaar zit!